دانلود کارتحقیقی حقوق - قلمرو زمانی اجرای حدود
توضیحات فایل
کار تحقیقی حقوق
فایل WORD
74 صفحه کامل
دارای چکیده فصل بندی منابع
قسمتی از مطالب این فایل:
فهرست مطالب
چکیده 1
فصل اول: کلیات تحقیق
1-.. مقدمه. 3
2- بیان مسئله. 4
3- پیشینه تحقیق.. 5
4- سوالات تحقیق.. 14
4-1- سوال اصلی....................................................................................................................... 14
4-2- سوالات فرعی .................................................................................................................. 14
فصل دوم: مفاهیم
حدود. 16
اهمیت موضوع اجرای حدود. 17
مکان و زمان. 18
تعارض قوانین در زمان: 20
تحلیل ماده 4 قانون مدنی: 20
قاعده نخست: قانون در گذشته اثر ندارد. 22
مبنای اعتبار در قاعده 22
حدود اقتدار قاعده : 22
اهمیت ویژه قاعده در قوانین کیفری : 23
استثناهای قاعده : 24
قاعده دوم: حاکمیت قانون نسبت به آینده 25
اثر فوری قانون. 25
مبنای قاعده : 26
اشکال های ناشی از اجرای قاعده : 26
تحلیل این اشکال و چاره آن : 27
الف : نظریه حقوق مکتسب... 28
مبنای این نظریه : 28
معیار تشخیص حق مکتسب : 29
انتقاد از این نظر : 30
ب: تمیز نوعی رویدادهای گذشته. 31
معیار شناسایی : 31
گروه نخست ، پدیده های انجام شده : 31
گروه دوم ؛ پدیده های درحال جریان : 32
ج : آثار آینده قرار دادها 33
قاعده حقوق خصوصی: 33
قرار دادهای حقوق عمومی : 34
مواردی که رجای قرار داد مستلزم عمل حقوقی دیگری است: 35
اجرای حقوق و تکالیف ناشی از قرار داد. 35
فصل سوم: قواعد و مقتضیات زمانی و اجرای حدود
ویژگی های حدود. 38
فلسفه حدود. 38
حدود و مقتضیات زمان و مکان. 41
ملاک تشریع احکام در اسلام. 41
عقل و ملاکات احکام. 42
ملاکات احکام و مقتضیات زمان. 43
الف - ثابت بودن احکام. 43
ب) احکام ثابت و متغیر. 44
نقش زمان و مکان در اقامه حدود. 46
الف) تأخیر در اجرای حد. 47
ب) عدم اجرای حد. 48
ج) تغییر کیفیت اجرای حد. 50
بررسی ادله موافقین و مخالفین.. 51
گفتار اول: موافقین و دلایل آنها 51
دلایل موافقین.. 55
گفتار دوم: مخالفین و دلایل آنها 58
دلایل مخالفین.. 60
گفتار سوم: نظر قانونگذار در قوانین موضوعه. 63
پیشنهادات: 64
نتیجهگیری.. 65
منابع وماخذ. 67
چکیده
اساسی ترین بحث در محدوده ی زمانی اجرای حدود بررسی دو نظریه ی تعطیل و اجرای حدود می باشد. وجه تفکیک این دو نظریه صرفاً معطوف به مقام مجری حد است. نظریه ی اجرا قایل به اطلاق ادله و نظریه ی تعطیل قایل به تقیید این اطلاق با توجه به مقام مجری آن است. نظریه ی اجرای حدود در دوران غیبت از لحاظ اجتماعی قابلیت انعطاف بیشتری نسبت به نظریه ی تعطیل داراست. در رابطه با اجرای مجازات حدی باید گفت، اصل اجرای سریع و بدون فوت وقت می باشد ولی با توجه به بدنی بودن مجازات های حدی، وجود شرایط خاص مثل بیماری، استحاضه، حاملگی و ... باعث به تأخیر افتادن برخی از انواع حد خواهند شد. در برخی مواقع شرایط جوی مثل سرما و گرمای شدید یا حفظ حرمت اماکن مقدس مانع اجرای سریع مجازات های حدی است. در اکثر این موارد علت تأخیر بیم تلف یا سرایت و جلوگیری از ایجاد آثار زائد می باشد. مکان اجرای مجازات حدی نیز شرایط خاص خود را دارد. در صورت ایجاب مصلحت، کلیه ی حدود قابلیت اجرا در علن و حتی در ملاء عام را دارا هستند؛ بدون این که وجوبی در بین باشد. در ارتباط با وجوب یا استحباب علنی بودن اجرای حدود در فقه اختلاف نظر است. معیار دیگر در ارتباط با مکان اجرای مجازات های حدی، عدم امکان اجرای این مجازات ها در سرزمین دشمنان اسلام می باشد. این معیار در جهت پیش گیری از الحاق محکوم به حد به دشمن پیش بینی شده است. هر دو نظر در بین فقهای متقدم و متاخر طرفدارانی دارد و هر کدام از ایشان دلایل عقلی و نقلی بر اثبات نظر خویش ارائه کردهاند که به آنها خواهیم پرداخت.
واژگان کلیدی:
حدود شرعی، ولایت فقیه، حکومت اسلامی، غیبت امام(ع)، فقهای شیعه، اجرا یا تعطیل حدود
فصل اول کلیات تحقیق
1- مقدمه
مسأله ی اقامه ی حدود از اهمیت و حساسیت ویژه ای برخوردار است. این حساسیت ها باعث پیش بینی شرایط خاص در جهت چگونگی اجرای این دسته از مجازات ها شده است. دسته ای از این شرایط مربوط به زمان و مکان اجرای این مجازات ها می باشد. قبل از این مرحله، یعنی جایی که بحث از نظریه های تعطیل یا اجرای حدود در زمان غیبت معصوم است یا جایی که بحث از تعیین مرزهایی می باشد که قوانین مربوط به جرایم حدی در داخل آن محدوده قابلیت اعمال بر افعال مجرمانه را دارند، مسأله ی قلمرو زمانی و مکانی حدود به صورت بنیادی تر مد نظر است.
از نظر تاریخی قدیمی ترین مقرراتی که با پیدایش زندگی اجتماعی بشر به وجود آمده و همگام با پیشرفت علمی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی به رشد و توسعه خود ادامه داده، مقررات کیفری است. امروزه این واقعیت را کم و بیش همگان پذیرفته اند زندگی اجتماعی در صورتی مطلوب است که نظمی بر آن حاکم باشد. از این منظر هر جامعه ای برای تنظیم روابط اجتماعی خود به قانون از جمله مقررات جزایی نیازمند است.
تأثیر زمان و مکان بر ابعاد گوناگون زندگی انسان بر کسی پوشیده نیست. آنچه موجب تأسف میگردد، مظلومیت احکام اسلام به ویژه حقوق کیفری آن است. در طول تاریخ به جز عصر رسالت و دوران کوتاهی پس از آن، در هیچ زمانی قوانین جزایی اسلام به درستی اجرا نشده است. به این ترتیب، از یک سو به دلیل عدم ابتلای جامعه به چنین بحث هایی و از سوی دیگر تبلیغات بدخواهان در راستای خشن جلوه دادن مقررات کیفری اسلام، فقیهان مسلمان چندان در این عرصه مجال تحقیق و تتبع در این زمینه را پیدا ننموده اند، لذا به تدریج دامنة بحث مسائل کیفری اسلام محدود گشته و به تحلیل رفته است.
با پیروزی انقلاب اسلامی در ایران و تجدید حیات احکام اسلامی، قوانین کیفری آن نیز در جامعه مطرح گردید. طبیعتاً پرسش های زیادی در این زمینه فراروی حقوقدانان و فقیهان قرار گرفت. آنچه از لحاظ عینی و نظری جلب توجه بیشتر مینماید، سؤال از تأثیر زمان و مکان در قوانین جزایی اسلام است که آیا قوانین جزایی اسلام با مقتضیات زمان و مکان مطابقت دارد یا نه؟ آیا زمان و مکان در تعطیل، کم و زیاد شدن حدود نقش دارند؟ نقش زمان و مکان در اجرای تعزیرات چگونه است؟ آیا زمان و مکان در تبدیل کیفر یا نحوء اجرای آن در چارچوب مقررات شرعی تأثیر دارد یا خیر؟
2- بیان مسئله
مدتهاست که در رسانهها و در سطح افکار عمومی جامعه بحث اجرای حدود در زمان غیبت و نیز اجرای علنی برخی از حدود مانند سنگسار (رجم) همراه با تردید و ابهاماتی مطرح شده است و البته رسانههای بیگانه که اجرای حدود الهی را خشونت و نقض حقوق بشر میدانند در القای این ایرادات و شبهات در سطح جامعه بیتاثیر نبودهاند و این میطلبد که از سوی جامعه علمی، حقوقی و حوزوی کشور پاسخهای مناسب و مستدلی به ایرادات مطرح شده داده شود که البته این کار تا حدودی با نوشتن مقالات و پایاننامههایی معدود انجام شده است و نگارنده نیز سعی دارد با استفاده از منابع فقهی و حقوقی معتبر و در حد بضاعت علمی اندک خویش به این مطلب بپردازد که آیا اجرای حدود محدود به قلمرو زمانی خاص، یعنی زمان حضور امام معصوم(ع) میباشد یا خیر؟ و به عبارت دیگر آیا اقامه حدود در زمان غیبت جایز است یا خیر؟
ذکر این نکته نیز لازم است که این بحث ابداع فقهای معاصر نیست بلکه پیشینه آن به قرن چهارم هجری و زمان شیخ طوسی(ره) برمیگردد که گروهی از فقهای متقدم قائل به جواز و برخی دیگر قائل به عدم جواز میباشند که همین اختلافنظر در بین فقهای متاخر و معاصر نیز وجود دارد که به توضیح آن خواهیم پرداخت. همچنین به جایگاه این موضوع در مقررات جزایی و قوانین موضوعه فعلی که برگرفته از احکام شریعت مقدس اسلام است و رابطه این بحث با نظریه ولایت فقیه میپردازیم.
4- سوالات تحقیق 4-1- سوال اصلی:
- مبانی فقهی و حقوقی قلمرو زمانی اجرای حدود چیست؟
- اهمیت موضوع اجرای حدود چیست؟
- قواعد اجرای حدود چیست؟
- مقتضیات زمان و مکان در اجرای حدود چیست؟
- ادله مخالفین و موافقین اجرای حدود چیست؟
4-2- سوالات فرعی:
فصل دوم مفاهیم حدود
حد در لغت به معنای منع است و حدید هم از همین ریشه میباشد، زیرا سخت و ممتنع است. به دربان حداد گفته میشود، چون مانع مردم میشود؛ مجازات های مقدر شرعی را از آن لحاظ حد نامیده اند که مانع مردم از ارتکاب گناهان میشود.
در فقه القرآن آمده است:«الحد فی اصل اللغة المنع و حد العاصی سمی به لأنه شیئ یمنعه عن المعاودة»[1] حد در اصل لغت به معنای منع است و حد گناهکار به این اسم نامیده شده، بدان جهت که او را از بازگشت به گناه منع میکند.
نتیجهگیری
شاید بتوان گفت که مبنای دو نظریه مذکور طریقیت یا موضوعیت داشتن مجازاتهای حدی است. به این توضیح که گروه اول (موافقین) قائل به این هستند که اقامه حدود موضوعیت دارد و در هر صورت حدود معین شرعی بدون هیچ تغییری و در هر زمانی باید اجرا شود (صرفنظر از نوع تاثیرات در جامعه) برعکس گروه دوم که قائل به طریقت آن میباشند که بر این مبنا اجرای حد، مقصد نیست بلکه راه و وسیلهای است برای رسیدن به مقصد – که همانا جلوگیری از مفاسد و اصلاح مجرمین و به تبع آن جامعه اسلامی – است. پس در زمان غیبت با اجرای تعزیرات متناسب با جرم نیز میتوان به این هدف نایل شد.
منابع وماخذ
قرآن کریم.
1. بهجت، محمدتقی، جامع المسایل، قم، انتشارات شفق، بیتا.
2. جوادی املی، عبدالله، ولایت فقیه؛ ولایت فقاهت وعدالت، قم، انتشارات اسرا، چاپ اول 1378.
3. حلبی، ابوصلاح، الکافی فیالفقه، اصفهان، کتابخانه امیرالمومنین علی(ع)، بیتا.
[1] قطب الدین، سعید، ج2، ص 366.